Kwartaaloverzicht: Aandelen dalen na recordhoogtes nu de markten op de proef worden gesteld

Na een relatief rustige start dit jaar daalden de aandelenkoersen aan het einde van het eerste kwartaal, toen beleggers wereldwijd de impact van geopolitieke gebeurtenissen, voornamelijk de oorlog in Iran, afwogen. In de VS daalde de S&P 500 aan het einde van het eerste kwartaal, nadat de index eerder dit jaar recordhoogtes had bereikt, gemeten in Amerikaanse dollars.¹ Ondanks de instabiliteit in het Midden-Oosten waren de aandelenrendementen in ontwikkelde markten buiten de VS en in opkomende markten beter dan in de VS. Op de obligatiemarkt bleven de Amerikaanse staatsobligaties vrijwel stabiel, met een kleine toename van het rendement tegenover de benchmarkrente voor 10-jarige staatsobligaties, naar 4,3%.²

Tot en met 31 maart daalde de S&P 500-index met 4,3% en de Nasdaq verloor 7,0%. Vanuit het perspectief van een Europese belegger verloor de S&P 500 slechts 2,5%, terwijl de Amerikaanse dollar in het afgelopen kwartaal 2% sterker werd. Technologiebedrijven lieten een daling zien ten opzichte van recente hoogtepunten, te midden van aanhoudende zorgen over de impact van AI op bepaalde sectoren, waarbij met name softwareaandelen daalden.³ Ook de handelsontwikkelingen bleven onder de aandacht, aangezien het Amerikaanse Hooggerechtshof bepaalde dat door de Trump-regering met behulp van noodbevoegdheden opgelegde tarieven onwettig waren.⁴ De reactie van de markt op de uitspraak was over het algemeen ingetogen, waarschijnlijk omdat de verwachtingen over de uitkomst van de rechtszaak al in de koersen waren verwerkt.

De marktvolatiliteit nam toe en de olieprijzen schoten omhoog, nadat de VS en Israël eind februari Iran aanvielen. Deze vijandelijkheden in Iran en elders in het Midden-Oosten gingen tot in maart door. De impact van het conflict op de ruwe olievoorraden droeg bij aan een aanzienlijke stijging van de olieprijzen.⁵ Te midden van de groeiende bezorgdheid over energie is het goed om te onthouden dat de wereldwijde aandelenrendementen niet gecorreleerd zijn met het niveau van de olieprijzen (zie figuur 1). Hoewel de olieprijs enige invloed kan hebben op de markten, is het slechts één van de vele factoren waarmee beleggers rekening dienen te houden bij het beoordelen van de marktprestaties.

Wereldwijde aandelen, gemeten aan de hand van de MSCI All Country World Index (netto dividenden), daalden in het eerste kwartaal met 1,3% bij een beoordeling van het rendement in euro. Aandelen in ontwikkelde markten buiten de VS deden het beter en stegen met 1,0%, gemeten aan de hand van de MSCI World ex USA Index (netto dividenden). De MSCI Emerging Markets Index (netto dividend) presteerde zelfs nog beter, met een rendement van 1,8%.⁶ De wereldwijde aandelenmarkten blijven, ondanks geopolitieke uitdagingen, dicht bij hun lange termijn hoogtepunten. In de afgelopen jaren hebben aandelenmarkten ondanks talrijke conflicten wereldwijd positieve rendementen behaald.   

Naast de angst en ontberingen welke gepaard gaan met gewapende conflicten, kunnen beleggers zich ook zorgen maken over de mogelijke impact op hun beleggingsrendement. Het is echter belangrijk dat beleggers voorzichtig zijn met het aanpassen van hun beleggingsportefeuille naar aanleiding van dergelijke gebeurtenissen. Markten zijn toekomstgericht en koersen bewegen als reactie op veranderingen in informatie. Wanneer er onverwachte ontwikkelingen plaatsvinden waarvan beleggers verwachten dat die slecht voor de aandelenmarkt kunnen zijn, dalen de koersen meestal. Anderzijds is het ook zo dat markten koersen vaak vaststellen op basis van een positief verwacht rendement. Zodra het nieuws in de koersen is verdisconteerd, kunnen beleggers zelfs in de meest zorgwekkende situaties positieve rendementen verwachten.

De Amerikaanse Federal Reserve heeft de rente tijdens vergaderingen in januari en maart stabiel gehouden in een bandbreedte van 3,5% en 3,75%.⁷ Leden van de Fed bleven van mening verschillen over welke van de twee de grootste bedreiging vormde: aanhoudende inflatie die zou kunnen leiden tot hogere rentes, of een achterblijvende arbeidsmarkt die juist om een renteverlaging vraagt. In februari steeg de US Core Consumer Price Index, welke sterk volatiele voedsel- en energieprijzen uitsluit, met 2,5% ten opzichte van een jaar geleden. Dit ligt iets boven de door de Fed gestelde doelstelling van 2%.⁸

In het eerste kwartaal bleven de rendementen op Amerikaanse staatsobligaties vrijwel gelijk, waarbij de benchmarkrente op 10-jarige staatsobligaties steeg van 4,18% naar 4,30%.⁹ De bredere, in euro’s afgedekte obligatiemarkt daalde, waarbij de Bloomberg US Aggregate Bond Index met 0,5% daalde en de Bloomberg Global Aggregate Bond Index, een brede benchmark voor staats- en bedrijfsobligaties, met 0,6% zakte.¹⁰

Waarde-aandelen, oftewel aandelen met een relatief lage prijs-boekwaardeverhouding, evenals small cap aandelen kenden een sterke start van het jaar in de VS, wat een ommekeer betekende ten opzichte van hun ondermaatse prestaties in 2025. Large cap aandelen met een relatief hoge prijs-boekwaardeverhouding, bleven met name in de VS en wereldwijd juist achter.¹¹ Het relatieve rendement van Amerikaanse small cap aandelen in het algemeen, small cap waarde-aandelen en large cap waarde-aandelen, veranderde in 12 maanden tijd van negatief naar positief toen de einddatum werd verschoven van december naar februari, ondanks het feit dat 10 van de 12 maanden in beide steekproeven identiek waren.¹² Daarom is het zo riskant om de markt te timen. Het missen van dit soort uitzonderlijke periodes met hoge premies kan je rendement flink onderuithalen. In maart, toen wereldwijde gebeurtenissen de aandelenmarkten opschudden, kregen waarde- en small cap aandelen een klap te verduren, wat het idee versterkte dat premies volatiel kunnen zijn. Elders werden aandelen met een hoge winstgevendheid in mondiaal ontwikkelde markten overtroffen door aandelen met een lage winstgevendheid, terwijl het tegenovergestelde het geval was in de opkomende markten.¹³

In het eerste kwartaal bleef de Amerikaanse aandelenmarkt, vanuit historisch perspectief, geconcentreerd binnen een kleine groep mega cap-bedrijven, zoals blijkt uit hun aanzienlijke gewicht in de S&P 500.¹⁴ Door de nadruk te leggen op small cap en waarde-aandelen, kan de trend worden tegengegaan waarbij grote bedrijven een onevenredig grote invloed hebben op het totale rendement.

Omdat small cap aandelen een belangrijk onderdeel van de wereldwijde aandelenmarkt vormen, kunnen ze een integraal onderdeel zijn van een gediversifieerde portefeuille. Dit zijn bedrijven uit diverse sectoren, waarvan de meeste potentie hebben op significante rendementen. Uiteindelijk zijn sommige van de grootste en meest succesvolle bedrijven ooit small cap aandelen geweest. Een breed gediversifieerde allocatie naar small caps kan langetermijnbeleggers helpen om toekomstige winnaars te ontdekken bij de kleinere bedrijven van vandaag. Naast geduld en discipline kan diversificatie beleggers helpen om uitdagingen het hoofd te bieden. Of dit nu geopolitiek, economisch of van een andere aard is.  

3 Lessons from Investing’s “Moneyball” Moment (in het Engels)

Above the Fray: US Market Not Partying Like It’s 1999 (in het Engels)

Indexbeschrijvingen

De hierboven genoemde Fama/French indices zijn geen “financiële indices” ten behoeve van de EU-richtlijn inzake markten voor financiële instrumenten (MiFID). Het gaat hier hoofdzakelijk om academische concepten die relevant of informatief kunnen zijn voor de samenstelling van een beleggingsportefeuille, maar die niet geschikt zijn voor directe beleggingen of als benchmark kunnen dienen.

De getoonde resultaten voor de periode voorafgaand aan de startdatum van elke index, vertegenwoordigen niet het werkelijke rendement van de betreffende index. Andere gekozen perioden kunnen andere resultaten opleveren, waaronder verliezen. De prestaties van de index op basis van historische data zijn hypothetisch en worden uitsluitend voor informatieve doeleinden verstrekt om een indicatie te geven van de historische prestaties indien de index over de relevante perioden zou zijn berekend. De resultaten van de backtest gaan ervan uit dat dividenden en koerswinsten worden herbelegd. De winstgevendheid wordt gemeten als het bedrijfsresultaat vóór afschrijvingen en amortisatie, verminderd met de rentekosten, geschaald naar de boekwaarde. Eugene Fama en Ken French zijn leden van de raad van bestuur van beherend vennoot en bekleden een adviserende functie voor een groepsvennootschap van Dimensional Fund Advisors Ltd.

Fama/French Developed High Profitability Index: aangeleverd door Fama/French met Bloomberg data. Omvat aandelen met een operationele winstgevendheid (OP) in de bovenste 30% van elke regio. Bedrijven worden gewogen op basis van het aantal uitstaande aandelen gecorrigeerd naar marktkapitalisatie. Jaarlijks geherbalanceerd in juni. OP voor juni van jaar t is de jaarlijkse omzet minus de kosten van verkochte goederen, rentekosten, transactiekosten, algemene- en administratieve kosten, gedeeld door de boekwaarde van het eigen vermogen aan het einde van het laatste boekjaar in t -1.

Fama/French Emerging Markets High Profitability Index: juli 1991 – heden: Fama/French Emerging Markets High Profitability Index. Met dank aan Fama/French met Bloomberg en IFC-beleggingsdata. Omvat aandelen met een operationele winstgevendheid in de bovenste 30% in elk land. Bedrijven worden gewogen op basis van het aantal uitstaande aandelen gecorrigeerd naar marktkapitalisatie. Jaarlijks geherbalanceerd in juni. OP voor juni van jaar t is de jaarlijkse omzet minus de kosten van verkochte goederen, rentekosten, transactiekosten, algemene- en administratieve kosten, gedeeld door de boekwaarde van het eigen vermogen aan het einde van het laatste boekjaar in t -1.

Fama/French Developed Low Profitability Index: Juli 1990 – heden: Fama/French Developed Low Profitability Index. Met dank aan Fama/French met Bloomberg beleggingsdata. Omvat aandelen met een operationele winstgevendheid in de laagste 30% in elk land. Bedrijven worden gewogen op basis van het aantal uitstaande aandelen gecorrigeerd naar marktkapitalisatie. Jaarlijks geherbalanceerd in juni. OP voor juni van jaar t is de jaarlijkse omzet minus de kosten van verkochte goederen, rentekosten, transactiekosten, algemene- en administratieve kosten, gedeeld door de boekwaarde van het eigen vermogen aan het einde van het laatste boekjaar in t -1.

Fama/French Emerging Markets Low Profitability Index: Juli 1991 – heden: Fama/French Emerging Markets Low Profitability Index. Met dank aan Fama/French met Bloomberg en IFC-beleggingsdata. Omvat aandelen met een operationele winstgevendheid in de laagste 30% in elk land. Bedrijven worden gewogen op basis van het aantal uitstaande aandelen gecorrigeerd naar marktkapitalisatie. Jaarlijks geherbalanceerd in juni. OP voor juni van jaar t is de jaarlijkse omzet minus de kosten van verkochte goederen, rentekosten, transactiekosten, algemene- en administratieve kosten, gedeeld door de boekwaarde van het eigen vermogen aan het einde van het laatste boekjaar in t -1.